1 00:00:00,000 --> 00:00:05,660 Herkese merhaba, yeni bir yayına daha hoş geldiniz. 2 00:00:05,660 --> 00:00:17,220 Bugün insanların hayatlarını, düşüncelerini, davranışlarını, zihinsel ve fiziksel durumlarını ne kadar ve nasıl değiştirebileceğinden konuşalım istiyorum. 3 00:00:17,220 --> 00:00:20,920 İsterseniz hiç beklemeden, buyurun hemen konuya geçelim. 4 00:00:20,920 --> 00:00:25,060 Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız, 5 00:00:25,060 --> 00:00:33,160 dinlediğiniz platformlardan, abone olarak tüm yayınlara anında ulaşabilir veya patroen üzerinden bana destek olabilirsiniz. 6 00:00:33,160 --> 00:00:41,580 Yaşadığımız dünyada herkes hata belki de hatalar yapabilir ve bazen bu hatalardan pişmanlık duyup, 7 00:00:41,580 --> 00:00:46,780 gelecek sefere daha iyi yapacağım diye kendinizi teselli edersiniz. 8 00:00:46,780 --> 00:00:53,220 Bu esnada kendimizi belirli alanlarda değiştirebileceğimize inandığımız için böyle düşünürüz 9 00:00:53,220 --> 00:00:58,300 ve bir dahaki sefere şu ankin daha iyi sonuçlar elde edeceğimize inanırız. 10 00:00:58,300 --> 00:01:04,880 İnsanların büyük bir kısmı belirli alışkanlıkları ve davranışları değiştirmek için çaba sarf etse de, 11 00:01:04,880 --> 00:01:08,040 herkes bu değişimine yazık ki gerçekleştiremiyor. 12 00:01:08,040 --> 00:01:14,860 Peki ya kısmı bir şeyleri değiştirmeyi başaranlar onları bu grubun dışında tutmamız gerekiyor mu? 13 00:01:14,860 --> 00:01:25,320 İsterseniz bir insanın hayatında neleri ne ölçüde değiştirebileceğini daha iyi anlamak için konunun daha da derinlerine beraber inelim. 14 00:01:25,320 --> 00:01:30,200 Değişim çoğunlukla beklenildiğinden çok daha karmaşıktır. 15 00:01:30,200 --> 00:01:35,480 Pek çok insan hayatında değişim istese de değişmeyi pek fazla istemez. 16 00:01:35,480 --> 00:01:42,680 Dışarıdan bakıldığında bir şeyleri değiştirmek kolay görünse de aslında bu yenilikleri uzun süre takip etmek 17 00:01:42,680 --> 00:01:46,180 çoğun kişinin ne yazık ki gerçekleştiremediği bir davranıştır. 18 00:01:46,180 --> 00:01:54,840 Genellikle bir diyeti bir ya da iki hafta takip etmek çok kolayken o diyeti beslenme şekilini haline çevirmek oldukça zordur. 19 00:01:54,840 --> 00:02:00,300 Bu yüzden diyetler kısa sürede bozulur ve genellikle işe yaramadığı düşününür. 20 00:02:00,300 --> 00:02:08,540 Fakat yapılan araştırmalara göre dünya çapında yapılan diyetlerin %97'si başarısızlıkla sonuçlanıyormuş 21 00:02:08,540 --> 00:02:13,460 ve bununla ana sebebi insanların bu diyetlere uymamalarıymış 22 00:02:13,460 --> 00:02:19,620 er ya da geç pek çok kişi bu diyetleri takip etmeyi kolaylıkla bırakıyormuş. 23 00:02:19,620 --> 00:02:27,340 Ayrıca değişim zaman ve çaba gerektirir genellikle kendinizle ilgili bir şeyi değiştirmeye karar verdiyseniz 24 00:02:27,340 --> 00:02:32,000 muhtemelen bu kararın yalnızca bir başlangıç olduğunu anlamışsınızdır. 25 00:02:32,000 --> 00:02:39,940 Bir daha işe geç kalmayacağım diyerek kendinize kızdığınız olmuştur kesin ve işe geç kalmamak için daha fazla alarm kurmaya 26 00:02:39,940 --> 00:02:43,520 daha erken yatmaya başladığınız kesin olmuştur. 27 00:02:43,520 --> 00:02:48,000 Fakat tüm uçabalara rağmen hala işe geç kalmaya devam edersiniz. 28 00:02:48,000 --> 00:02:54,140 Genellikle hayatımızda bir değişim yapmak beklenilenden çok daha fazla çaba gerektirir. 29 00:02:54,140 --> 00:03:00,200 Belki evden çıkmadan önce anahtarlarınızı bulamadığınız için işe geç kalmış olabilirsiniz. 30 00:03:00,200 --> 00:03:07,820 Belki de yağmur yağdığını fark edip şemsiyenizi bulmak için eve geri döndüğünüzden dolayı zaman kaybetmiş olabilirsiniz. 31 00:03:07,820 --> 00:03:13,160 Tüm bunlar aslında o değişimi gerçekleştirebilmeniz için düşünmeniz gereken adımlardır. 32 00:03:13,160 --> 00:03:20,200 Anahtarları bir geç önceden yerine koymak, hava durumunu takip edip ona göre eşyaları hazırda bulundurmak 33 00:03:20,200 --> 00:03:27,080 ve bunun gibi daha pek çok sürprizi ortadan kaldırmak bu değişimi gerçekleştirme sürecinin bir parçasıdır. 34 00:03:27,080 --> 00:03:36,920 Fakat bu tür sorunları bu sürecin parçası olarak değil başarısızlık olarak görürseniz bu değişimi gerçekleştirmekten kolayca vazgeçersiniz. 35 00:03:36,920 --> 00:03:41,580 Ayrıca değişim doğrusu al yolu hiçbir zaman sevmez. 36 00:03:41,580 --> 00:03:53,680 Değişim genellikle linear yolda ilerlemez ve değişmek için en samimi kararlıda sahip kişiler dahi 1. ya da 2. denemesinde başarılı olmaz genellikle. 37 00:03:53,680 --> 00:03:57,820 İlk zorlukta eski alışkanlıkları dönmek oldukça kolaydır. 38 00:03:57,820 --> 00:04:00,820 Çünkü orası tatlı sığınacak bir limandır. 39 00:04:00,820 --> 00:04:05,680 Her zaman başka bir yayında alışkanlıklar hakkında konuşurken bahsetmiştim sanırım. 40 00:04:05,680 --> 00:04:11,280 Ben uzun süredir alkol kullanmıyorum ve hayatımdan tam anlamıyla bunu çıkardım. 41 00:04:11,280 --> 00:04:15,080 Fakat ilk alkolü bıraktığımda 2 defa başarısız oldum. 42 00:04:15,080 --> 00:04:20,360 Çünkü genelde alkol içmeyi bir takım davranışlar ile bağdaştırmıştım. 43 00:04:20,360 --> 00:04:25,920 Örneğin cuma akşamı işten gelip haftanın yorgunluğunu atmak için genelde bire içiyordum. 44 00:04:25,920 --> 00:04:32,420 Ve iş yerinde kötü bir gün geçirdiğimde de aynı şekilde alkol almam gerektiğini hissediyordum. 45 00:04:32,420 --> 00:04:35,360 Bu senaryoların üstüne bir de tatil senaryos var. 46 00:04:35,360 --> 00:04:42,120 Tabi ki tatile gittim de de denizden çıktıktan sonra alkol içmeyi bir alışkanlık haline getirmiştim. 47 00:04:42,120 --> 00:04:48,160 İlk bir sene boyunca alkol kullanmadım ve sanırım o yılda benim için oldukça güzel geçti. 48 00:04:48,160 --> 00:04:53,800 Fakat bir gün çalıştım işte çok kötü bir gün geçirdim ve işten ayrıldım. 49 00:04:53,800 --> 00:05:00,120 Bir anda büyük bir psikolojik yıkım gerçekleştiği için alkol alma isteğim en üst seviyeye çıktı. 50 00:05:00,120 --> 00:05:11,120 Ve takip eden gün ise bunun bir hata olduğunu alkolün hiçbir şekilde beni rahatlatmadığını tam tersine ertesi gün çok daha kötü etkiler bıraktığını anladım. 51 00:05:11,120 --> 00:05:20,640 Altı yedi ay kadar alkolden uzak kalmayı başarabildim ve ardından uzun yıllardır görüşmediğim çocukluk arkadaşlarımla bir araya geldik. 52 00:05:20,640 --> 00:05:25,240 Ve denize gittik. Yaklaşık üç buçuk dört sene kadar da birbirimizi görememiştik. 53 00:05:25,240 --> 00:05:32,200 Ve bir araya gelince de tatil yapmayı birkaç bire alıp sabaha kadar oturmayı ve muhabbet etmeyi de hepimiz çok seviyorduk. 54 00:05:32,200 --> 00:05:35,960 Bu benim için ikinci defa zinciri kırdımana olmuştu. 55 00:05:35,960 --> 00:05:43,080 Fakat bir sonraki gün eğlence için dahi alkol aldığımda bunun beni mutlu etmediğinin farkına vardım. 56 00:05:43,080 --> 00:05:49,480 Ve o gün bugündür de alkol hayatımda yok. Bu tarz olaylar hayatımda defalarca tekrar etti. 57 00:05:49,480 --> 00:05:53,400 Ve bu bir daha alkol isteğini ben de hiçbir zaman tetiklemedi. 58 00:05:53,400 --> 00:06:02,960 Belki de ilk pes ettiğimde zaten zinciri kırdım artık ne önlemi var demektense tekrar denemek bu değişimi gerçekleştirebilmemi sağladı. 59 00:06:02,960 --> 00:06:08,720 Bir de tam o dönemler The Power of Habits yani alışkanlıkların gücü kitabını okuyordum. 60 00:06:08,720 --> 00:06:12,400 Eğer okumadıysanız da kesinlikle okumanızı tavsiye ederim. 61 00:06:12,400 --> 00:06:22,960 Bu kitapta ve alışkanlıklar üzerine yazılmış daha pek çok kitapta kötü alışkanlıkların genellikle tetikliğici davranışları olduğundan bahsedilir. 62 00:06:22,960 --> 00:06:33,920 Genellikle bir davranışımız alışkanlığımız bir olay kötü bir gün kötü bir anı veya bir obje dahi kötü alışkanlığınızı kolayca tetikleyebilir. 63 00:06:33,920 --> 00:06:41,920 Diyet yapan biri için üzgün olduğunda dondurmayı yerek bu duyguları bastırma alışkanlığı tetikleyici bir etken olabilirken 64 00:06:41,920 --> 00:06:55,360 spor yapmaya ve düzenli spor salonuna gitme alışkanlığı kazanmaya çalışan biri için de yağmurlu bir gün spordan vazgeçmenin tetikleyicisi olabilir veya para biriktirmeye çalışan birini güzel bir ayakkabı 65 00:06:55,360 --> 00:07:00,240 yeni çıkan bir oyun konsulu bu hedefinden vazgeçmesine neden olabilir. 66 00:07:00,240 --> 00:07:11,840 O yüzden değiştirmek istediğiniz alışkanlığın önce tetikleyicilerini tespit etmek ve bunlara karşı bir savunma mekanizması geliştirmek atılacak olan en önemli adımlardan bir tanesidir. 67 00:07:11,840 --> 00:07:18,720 Bir de bizler çok istesek dahi değiştirebileceğimiz ve değiştiremeyeceğimiz bazı özelliklerimiz vardır. 68 00:07:18,720 --> 00:07:23,840 İlk olarak hayatımızdaki neleri değiştirmek bizlerin elinde gelin bunları bir göz atalım. 69 00:07:23,840 --> 00:07:33,680 İnsanın kişiliğini bir araya getiren en önemli faktörler, çocukluğunu geçirdiği ortam, hayat deneyimleri ve genetik yatkınıklar olarak sıralanıyor. 70 00:07:33,680 --> 00:07:42,000 Pek çok insan karakteristik özelliklerin bir kez geliştikten sonra değişemeyeceğini inansa da aslında bu çok da doğru değil. 71 00:07:42,000 --> 00:07:48,160 Bir insan sahip olduğu karakterin büyük bir kısmını 20 ila 40 yaşarılığında inşa ediyormuş. 72 00:07:48,160 --> 00:07:57,600 Susan Cain'in yazdığı Quiet yani sessiz kitabında bir kişinin karakteristik özelliklerinin en fazla %50 oranında değişebileceği savunuluyor. 73 00:07:57,600 --> 00:08:05,360 Belki tamamen olduğunuzdan farklı bir olmak mümkün olmasa dahi hala %50'lik bir kısmı değiştirebilme şansınız var. 74 00:08:05,360 --> 00:08:16,800 Bu %50'lik kısımda da alışkanlıklar, davranış biçimleri, hayat bakışı, sözlü ve fiziksel tepkiler insanların değiştirebileceği özellikler arasında yer alıyor. 75 00:08:16,800 --> 00:08:20,000 Peki neler genellikle değişmez? 76 00:08:20,000 --> 00:08:28,400 İnsanlar genellikle çoğu şeyi değiştirebilirken değişme olasılığı daha az olan, daha düşük olan bazı yönleri de vardır. 77 00:08:28,400 --> 00:08:32,560 Bunlardan en fazla öne çıkanı temel kişilik özellikleridir. 78 00:08:32,560 --> 00:08:41,760 Mesela dürüstlük, dışa dönük ya da içe dönük karakter biçimleri, duygusallık gibi ögeler genellikle çok fazla değişim göstermiyorlar. 79 00:08:41,760 --> 00:08:53,680 Örneğin çocukluk döneminde çok utangaç ve içe dönük karaktere sahip olan biri, olgun bir birey haline geldiğinde bu karakterden tamamen kopup dışa dönük bir birey haline gelemiyor. 80 00:08:53,680 --> 00:08:59,920 Fakat daha iyi ilişkiler kurmaya veya daha sosyal olmaya çaba gösterebilme şansa hala var. 81 00:08:59,920 --> 00:09:07,280 Veya çok duygusal olan bir birey, bir anda tüm duygularını kapatıp yaşadığı olaylara farklı biçimde tepkiler veremiyor. 82 00:09:07,280 --> 00:09:13,600 Öyle bir tepki verse dahil duygusal olarak aynı işleri kendi içerisinde yaşamaya devam ediyor genellikle. 83 00:09:13,600 --> 00:09:20,640 Fakat yaşadığı olayları daha iyi karşılayabilmek için kendini geliştirmeye devam etme şansa her zaman var. 84 00:09:20,640 --> 00:09:27,040 Bazı şeyleri değiştirmek bizim elimizde iken bazılarını ne yazık ki değiştiremiyoruz. 85 00:09:27,040 --> 00:09:31,840 Peki hayatımızdaki değişimleri tam olarak ne zaman yapmayı tercih ediyoruz? 86 00:09:31,840 --> 00:09:44,880 Hayatımızda tatmin olmadığımız davranışları değiştirmeye çalışmak kendi kontrolümüzde olmasına rağmen genellikle bu tür değişimleri büyük yıkımlardan sonra dolaylı olarak ancak değiştirebiliyoruz. 87 00:09:44,880 --> 00:09:56,560 Örneğin obezi teyile savaşan birinin doktor muayenesine gidip böyle devam ederse bir seneden fazla yaşayamayacağını öğrendi yanda kilo vermeye başlaması çok da şaşırtıcı değildir. 88 00:09:56,560 --> 00:10:04,000 Veya bir trafik kazası yapıp ölümden döndüğünüzde artık eskis gibi hızlı araba kullanmayı bir saniyede bırakırsınız. 89 00:10:04,000 --> 00:10:08,720 Çok sevdiğiniz birinin ölümü sizde çok büyük ve köklü değişimlere sebep olabilir. 90 00:10:08,720 --> 00:10:20,480 Hayatımızda büyük yıkımlar olmadığı sürece değişmek istemeyiz çünkü o değişimin artık kaçınılmaz olması bizleri ancak o zaman bu değişimlere zorlar. 91 00:10:20,480 --> 00:10:28,240 Eğer ki hayatınızda hoşlanmadığınız şeyleri değiştirmek istiyorsanız bir sonraki yıkımı beklemenize gerek yok. 92 00:10:28,240 --> 00:10:38,720 Kontrol hala tamamen sizlerin elindeyken hayatın bir tokat vurmasını beklemeden değiştirmek istediğiniz şeyler için bugünden çalışmaya başlayabilirsiniz. 93 00:10:38,720 --> 00:10:43,200 Bu bölümde bir insanın ne kadar değişebileceğinden konuştuk. 94 00:10:43,200 --> 00:10:46,160 Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir. 95 00:10:46,160 --> 00:10:53,760 Bu arada tüm yayının yazılım etine ve yayında kullandığım kaynaklara açıklamalar bölümdekilin üzerinden ulaşabilirsiniz. 96 00:10:53,760 --> 00:11:20,160 En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın hoşçakalın.