1 00:00:00,000 --> 00:00:08,000 Herkese merhabalar yeni bir yayına daha hoş geldiniz. 2 00:00:08,000 --> 00:00:19,000 Sosyal medya'nın hızlı yükselişi ile pek çok insan, diğer insanların fikirlerini kendi fikirleriymiş gibi paylaşmaya ve kullanmaya başladılar. 3 00:00:19,000 --> 00:00:22,000 Peki bu ne gibi yan etkileri hayatımıza yetirdi? 4 00:00:22,000 --> 00:00:28,000 İsterseniz gelin bu konuyu daha yakından incelemek için hemen konunun detaylarına geçelim. 5 00:00:28,000 --> 00:00:40,000 Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız dinleriniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında ulaşabilir veya patron üzerinden bana destek olabilirsiniz. 6 00:00:40,000 --> 00:00:46,000 Yayınları henüz yeni takip etmeye başlayanlar için hızlıca ben neler yaptığından bir bahsedeyim. 7 00:00:46,000 --> 00:00:55,000 Yaklaşık bir senedir hiç aksatmadan haftada 3 adet podcast'i yayınladım ve bu yayınlar içinde çokça araştırma yapmak zorunda kaldım ben. 8 00:00:55,000 --> 00:01:06,000 Aslında bundan 6 sene önce düzenli olarak kitap okuma alışkanlığını kendime kazandırmaya çalışırken bu podcast'in temellerini ben atmaya başladım. 9 00:01:06,000 --> 00:01:09,000 Hatta o zamanlar bunun farkına dahil değilmişim. 10 00:01:09,000 --> 00:01:21,000 6 yıl önce düzenli kitap okuma hedefim için elimi aldığım ilk kitap The Power of Habits'i yani alışkanlıkların gücüdü ve okuduğum bence en güzel kitaplardan bir tanesi de buydu. 11 00:01:21,000 --> 00:01:29,000 Ben bu kitabı bilgisayarın bir konuşmasını da duymuştum bahsetmişti ve ardından da kitap kurdu olan Warren Buffett var. 12 00:01:29,000 --> 00:01:34,000 Warren Buffett'in diğer insanlar var böyle Elon Musk'lar, Jeff Bezoslar. 13 00:01:34,000 --> 00:01:44,000 Bunlar bu kişiler hangi kitapları okuduklarını paylaşıyorlar sürekli olarak ve ben de bu kişilerin ortak olarak tavsiye ettiği kitapları buldum, araştırdım. 14 00:01:44,000 --> 00:01:50,000 Bu kitapların hakkında yazılmış yorumları okudum, yazarlarını biraz araştırdım. 15 00:01:50,000 --> 00:01:55,000 Ve yaklaşık olarak 15-20 adet kitabı ben bu süre içerisinde okudum. 16 00:01:55,000 --> 00:01:59,000 Yine hatta bu kitapların detaylarını da sizin için bırakırım. 17 00:01:59,000 --> 00:02:06,000 Bu podcaste başlatma fikri bu kitaplardan okuduğum kısımların altını çizip notlar almak ile başladı biraz benle. 18 00:02:06,000 --> 00:02:14,000 Ve sonrasını dedim ki ya ben bu notlarımı bir podcaste bir içerikte insanlara aktarabilirim çok güzel olabilir dedim. 19 00:02:14,000 --> 00:02:18,000 Ve bu şekilde podcast benim için başlamış oldu. 20 00:02:18,000 --> 00:02:24,000 Hatta bu podcastı nasıl başlattığımla da alakalı detaylı bir yayın yapmıştım sizler için de yine onun linkini ben bırakırım. 21 00:02:24,000 --> 00:02:33,000 Tabi bu podcastı hazırlarken sadece kitaplardan edindiğim birkaç bilgi veya bu bölümlerde altını çizdiğim birkaç yerle bunu yapmak çok zordu. 22 00:02:33,000 --> 00:02:38,000 Bu yüzden dolayı daha böyle detaylı bunlar üzerine araştırmalar yapmaya başladım. 23 00:02:38,000 --> 00:02:40,000 Çünkü bu çok detaylı bir iş aslında. 24 00:02:40,000 --> 00:02:43,000 Metin hazırlıyorsunuz, referans listesi oluşturuyorsunuz. 25 00:02:43,000 --> 00:02:49,000 Ve bilginin nereden geldiği güveninirliğini test etmek zorundasınız tabi ki böyle bir sürecin içerisine girdim. 26 00:02:49,000 --> 00:02:52,000 Ve size de eminim oluyordur. 27 00:02:52,000 --> 00:03:00,000 Yani bir konu üzerinde araştırma yaptığınızda bu Google ve YouTube algoritmaları sürekli karşınıza o konuyla alakalı içerikleri getiriyor. 28 00:03:00,000 --> 00:03:10,000 Ben de ister istemez hem işte bu Spotify'da olsun hem YouTube'da olsun veya ta işte Ted Talks'ları olsun karşıma bu tarz içerikler çıkmaya başladı. 29 00:03:10,000 --> 00:03:17,000 Ve bu içerikleri arada bu kişilerin yaptıkları konuşmaları, ürettikleri, içerikleri takip etmeye izlemeye başladım. 30 00:03:17,000 --> 00:03:22,000 Ve ben bu izledim içeriklerde şunların farkına vardım. 31 00:03:22,000 --> 00:03:32,000 Bu konuşmaları yapan insanlar bu düşünceleri yani bu kitaplardan veya te yaptıkları araştırmalardan buldukları fikirleri, düşünceleri kendi fikirleri gibi anlatıyorlar. 32 00:03:32,000 --> 00:03:36,000 Ve inanılmaz sayıda da beğeni toplamayı başarıyorlar bu sayede. 33 00:03:36,000 --> 00:03:45,000 Yani bu arada tabii ki bir konu hakkında araştırma yaptığınızda bulduğunuz bilgileri derleyip sunmakta, bunlara anlatmakta hiçbir sorun yok. 34 00:03:45,000 --> 00:03:54,000 Fakat karşımıza çıkan ilham veren konuşmalar, nefes kesen böyle analizlerin pek çoğu bu konuları anlatanlara ne yazık ki ait değil. 35 00:03:54,000 --> 00:04:10,000 Peki buradaki tek suçlu fikirleri çalanlardı mı aslında dinleyiciler olarak bizlerin de bilgilerin kaynağının nereden geldiğini sürekli olarak araştırmamız gerekiyor, sorgulamamız gerekiyor. 36 00:04:10,000 --> 00:04:24,000 Artık bilgiye ulaşma metodumuz, Google, YouTube, sosyal medya platformları gibi yerlere dönüştü. Yani eskiden bildiğiniz üzere bilgileri sadece kitaplardan veya televizyondan alabiliyorduk. 37 00:04:24,000 --> 00:04:35,000 Ve bu tarz platformlarda yani önün televizyonda bir veya tabi kitapta bir bilgiye yer alabilmesi için belirli denetimlerden ve kontrollerden geçmesi gerekiyordu. 38 00:04:35,000 --> 00:04:46,000 Artık internet ile bu tarz denetimlerin ne yazık ki çok önemli kalmadı ve hiç kimse bu platformlarda paylaşılan bilgilerin doğruluğunu sorgulamaz oldu. 39 00:04:46,000 --> 00:04:50,000 Ben bir elektrik mühendisiyim ve başka enardada bahsetmiştim. 40 00:04:50,000 --> 00:04:53,000 Çalıştım bir firma, beni geçenlerde bir seminere yolladı. 41 00:04:53,000 --> 00:05:00,000 Bu seminerde yöneticilik, liderlik, başarı gibi konular konuşuldu. Bunlar ana temaydı. 42 00:05:00,000 --> 00:05:08,000 Bunlar tam da benim en çok araştırmayı sevdim konular ve sürekli olarak da bu konularda ben yayınlar hazırlanmaya çabalıyorum. 43 00:05:08,000 --> 00:05:11,000 Ve ben bu eğitime katıldım, eğitim başladı. 44 00:05:11,000 --> 00:05:22,000 Bu eğitimi veren insan benim bu bahsettiğim kitaplardan belirli metodları, analizleri, araştırmaları paylaşmaya başladı konuşma esnasında. 45 00:05:22,000 --> 00:05:30,000 Sadece konuşurken bu bilgilerin hangi kaynaktan, hangi kitaptan, hangi yazardan geldiğinden hiç ama hiç bahsetmedi. 46 00:05:30,000 --> 00:05:38,000 Bu eğitime katılan seminere katılan insanların da büyük bir kısmı master derecesi, doktora derecesi olan insanlardı. 47 00:05:38,000 --> 00:05:44,000 Ve bu konuşmadan inanılmaz etkilendiklerine bu seminerin bitminde paylaştılar. 48 00:05:44,000 --> 00:05:49,000 Ve eğitim bitikten sonra da liderlik hakkında bizlerin düşüncesi soruldu. 49 00:05:49,000 --> 00:05:54,000 Katılımcıların verdikleri cevaplarda bir tane şey benim inanılmaz ilgimi çekti. 50 00:05:54,000 --> 00:06:02,000 Herkesin atıfta bulunduğu hikayeler, internet üzerinde dolaşan birkaç motivasyon konuşmasının, 51 00:06:02,000 --> 00:06:08,000 işte sosyal medya paylaşımının ve hatta izledikleri bir tane TED TOX'un içeriğine dayanıyordu. 52 00:06:08,000 --> 00:06:14,000 Hiç kimse okuduğum bir kitaptayışından bahsediyordu gibi bir şey demedi. 53 00:06:14,000 --> 00:06:22,000 Artık araştırma yapmak için direkt olarak internete başvuruyoruz ve cidden bu harika bir şey. 54 00:06:22,000 --> 00:06:26,000 Yani hayatımız bu sayede çok daha kolay bir hale geldi. 55 00:06:26,000 --> 00:06:37,000 Bazen sayfalarca yazılmış bir kitapta anlatılmak istenilen bir şeyi internette biri harika şekilde özetleyip bizlere anında sunuyor. 56 00:06:37,000 --> 00:06:44,000 Veya teknik bir problem yaşadığımızda, bilgisayarımız bozulduğunda, belki de arabamız bozulduğunda, 57 00:06:44,000 --> 00:06:51,000 evde bir araç gereç bozulduğunda bununla ilgili en etkili yöntemi sizleri sunan kesinlikle biri var. 58 00:06:51,000 --> 00:06:56,000 Ve bizler böyle bir teknolojiye sahip olduğumuz için inanılmaz şanslıyız diye düşünüyorum. 59 00:06:56,000 --> 00:07:01,000 Fakat ister istemez bu teknolojide bazı kötü yanlara tabii ki sahip. 60 00:07:01,000 --> 00:07:12,000 Internet üzerindeki yani her bilgi doğru değil veya geçerliliğini çoktan yitirmiş bilgiler hala internette mevcut orada depolanmış şekilde. 61 00:07:12,000 --> 00:07:26,000 Yani her video üreten, blog sayfası yazan, podcast yapan kişinin ürettiği içerinin bilimsel araştırmalara dayanması veya da dayandırılması zorunluluğu tabii ki de yok. 62 00:07:26,000 --> 00:07:34,000 Bu ortamlarda pek çok kişi kendi şahsi fikirlerinden bahsedebiliyorlar. Bu tarz içeriklerde insanlara buluşturabiliyorlar. 63 00:07:34,000 --> 00:07:42,000 Ama bazen istemsiz de olsa bu paylaşım metodları yanlış bilgilendirmelere de sebep olabiliyor. 64 00:07:42,000 --> 00:07:49,000 Yani önümen şu metodu denedim, ben de çalıştım, sizde de çalışır demek çok riskli bir yaklaşım. 65 00:07:49,000 --> 00:08:02,000 Çünkü benim sahip olduğum fiziksel koşullar, yetiştiğim ortam, ailem, eğitim durumum, psikolojik durumum, maddi durumum, ilişkilerim ile, 66 00:08:02,000 --> 00:08:12,000 yani bütün bu değişkenler ile beni dinleyen birinin, takip eden birinin sahip olduğu bu değişkenlerin aynı olması ne yazık ki mümkün değil. 67 00:08:12,000 --> 00:08:21,000 Bu yüzden kişisel bakış açısı içeren içerikleri bir kaynak olarak kullanmak pek de doğru bir yaklaşım olmayacaktır. 68 00:08:21,000 --> 00:08:31,000 Ben sürekli olarak iz bırakmış insanlardan bahsediyorum ve Steve Jobs'ın hayatını kaybetmeden önce bir üniversitede Stanford Üniversitesi'nde yaptığı bir konuşma var, 69 00:08:31,000 --> 00:08:36,000 mezuniyet konuşması oldukça da meşhur bir konuşma bu. Ben yine linkini bıraktım sizler için. 70 00:08:36,000 --> 00:08:44,000 Steve Jobs bu konuşmadan önce kanser tedavisi görüyor ve ölümün eşinden dönüyor aslında, 2005 yılında yapılmış bir konuşma bu. 71 00:08:44,000 --> 00:08:49,000 Ve bu konuşmanın içerisine herkesin diline dolanan alıntılamaya yaptığı bir bölüm var. 72 00:08:49,000 --> 00:08:57,000 O da şu, eğer bugün hayatımın son gün olsaydı, bugün yapmak üzere olduğum şey yapmak ister miydim diyor Steve Jobs. 73 00:08:57,000 --> 00:09:06,000 Yani buradan tabii ki her insan farklı bir çıkarımda bulunuyor haklı olarak. Hatta ben bu videonun altındaki yorumlara da baktım. 74 00:09:06,000 --> 00:09:15,000 Yani bu alıntı bu kısım kim, insanda yarın yokmuşçasına yaşamalıyız anlamına çıkmış bu anlamı çıkarmışlar. 75 00:09:15,000 --> 00:09:25,000 Ama kimisi içinde bugün bir şeyleri değiştirmeye başlamalıyım, bunun için çabalamalıyım ve sürekli olarak da bunu tekrar etmeliyim anlamına gelmiş. 76 00:09:25,000 --> 00:09:36,000 Tabii ki böyle her insan da farklı bir anlama çıkması gayet doğal çünkü bu sadece bir kişinin ki bu kişi Steve Jobs'da olsa kendi hayat perspektifi. 77 00:09:36,000 --> 00:09:50,000 Yani dünyanın en büyük firmalarından birini kurmuş olan, ardından da kansere yakalanmış ve hayatının son günlerini yaşayan birinin yarın yokmuşçasına yaşayın demesi. 78 00:09:50,000 --> 00:10:02,000 Yani eğer onun durumundaysanız gayet mantıklı olabilir. Keza söylediği şeylerden, yine dediğim gibi direkt bu anlam çıkıyor kesinlikle diyemeyiz. 79 00:10:02,000 --> 00:10:08,000 Çünkü bu anlamı çıkaran da var. Bu anlamdan çok uzak farklı sonuçlara varan insanlar da var. 80 00:10:08,000 --> 00:10:19,000 Keza, Apple firması 1976 yılında kurulmuş olmasına rağmen bir trilyon dolarlık bir firma haline gelmesi tam 42 sene aldı. 81 00:10:19,000 --> 00:10:25,000 2018 yılında Apple bir trilyon dolarlık bir değeri ulaşmayı başardı. 82 00:10:25,000 --> 00:10:37,000 Konuyu toparlayacak olursak artık her yerden üzerimize bilgi yağmaya başladı ve bu bilgilerin bazıları gerçekten hayatımıza anlam katacak bilgilerken 83 00:10:37,000 --> 00:10:48,000 yani bizleri ileriye taşıyabilecek bilgiler ama bunların içerisinde güvenilir olmayan oldukça büyükte bir kısım ne yazık ki mevcut. 84 00:10:48,000 --> 00:11:01,000 Bu yüzden edindiğimiz bilgileri sürekli olarak sorgulamalıyız ve nereden geldiklerini anlamalı ve eğer bir alıntılama yapacaksak da bunu kendi fikrimiz gibi direkt anlatmaktansa 85 00:11:01,000 --> 00:11:15,000 kaynağın nereden geldiğini direkt olarak paylaşmak herkes için daha faydalı olacaktır. Ancak bu sayede daha güvenilir ve her insanın işine yarayacak bilgileri hazırlayabiliriz diye düşünüyorum. 86 00:11:15,000 --> 00:11:28,000 Bu bölümde edindiğimiz bilgilerin doğruluğunu nasıl kontrol edebileceğimizi ve başkalarının fikirlerini alıntılarken bunu yapmanın en doğru, en etik yolunun nasıl olabileceğini konuştuk. 87 00:11:28,000 --> 00:11:38,000 Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir. Bu arada tüm yayının yazılım etine ve yayında kullandığım kaynaklara açıklama har bölümündeki link üzerinden ulaşabilirsiniz. 88 00:11:38,000 --> 00:11:58,000 En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın hoşça kalın.