1
00:00:00,000 --> 00:00:05,760
Herkese merhaba, yeni bir yayına daha hoş geldiniz.

2
00:00:05,760 --> 00:00:14,460
Bugün Amerika'daki en büyük teknoloji firmalarından biri olan Besbay'ın bir kasırga sayesinde nasıl doğup bu günlere geldiğinden

3
00:00:14,460 --> 00:00:20,660
ve tüm rakipleri bir bir batarken nasıl ayakta kalmayı başardığından bahsedeceğim sizlere.

4
00:00:20,660 --> 00:00:24,720
İsterseniz daha fazla beklemeden buyurun konunun detaylarına geçelim.

5
00:00:24,720 --> 00:00:28,640
Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız,

6
00:00:28,640 --> 00:00:36,400
dinlediğiniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında olayabilir veya patröğün üzerinden bana destek olabilirsiniz.

7
00:00:37,700 --> 00:00:44,480
1981 yılında Minnesotan'ın Rose Wilde eyaletinde çok büyük bir kasırga meydana geldi.

8
00:00:44,480 --> 00:00:48,740
Pek çok işletme ve ev bu kasırganan büyük bir zarar gördü.

9
00:00:48,740 --> 00:00:54,580
Zarar gören firmalardan bir tanesi de Sound of Music adında bir müzik mağazasıydı.

10
00:00:54,580 --> 00:00:59,740
Mazi'nın vitrini tam anlamıyla yerle biri olmuş, bütün camlar kırılmış,

11
00:00:59,740 --> 00:01:05,760
fırtına vasıtasıyla gelen irili ufaklı parçalar mazanın içerisine dolmuştu.

12
00:01:05,760 --> 00:01:12,520
Bu şirketin sahibi olan Richard Scholes iş yerinde sağlam kalan ürünleri kontrol etmeye geldiğinde

13
00:01:12,520 --> 00:01:15,760
depodaki hiçbir ürüne zarar gelmediğini görmüş.

14
00:01:15,760 --> 00:01:20,520
Pek çok insan böyle bir durum ile karşılaşsa büyük ihtimal umutuzluğa kapılır ve

15
00:01:20,520 --> 00:01:23,560
bu durumun neden kendisinin başına geldiğini düşünür.

16
00:01:23,560 --> 00:01:30,200
Fakat Richard kesinlikle bu insanlardan biri değilmiş ve elindeki malları firmanın önüne çıkarıp

17
00:01:30,200 --> 00:01:33,200
Tornado satışı ile satmaya karar vermiş.

18
00:01:33,200 --> 00:01:41,160
Elindeki tüm bu parayı bu işi duyurmak için Harcat Richard dükkanın önünde 2 millik yani 3,5 kilometrelik

19
00:01:41,160 --> 00:01:47,200
bir kuyruğun oluşmasına ve dükkanın olduğum muitte trafiğin tıkanmasına sebep olmuş.

20
00:01:47,200 --> 00:01:52,520
Tornado satışına duyan kim var kim yok ise bu dükkana bir anda hücum etmiş

21
00:01:52,520 --> 00:01:58,520
ve gösterişsiz bir ortamda Richard elindeki bütün malları satmayı başarmış.

22
00:01:58,520 --> 00:02:03,480
Richard tüm bu olayın ardından oturup düşünme şansına sahip olmuş.

23
00:02:03,480 --> 00:02:10,920
Nasıl oldu da Richard kaç zamandır elinde olan ürünleri bu kadar hızlı bir şekilde satmayı başarabilmişti?

24
00:02:10,920 --> 00:02:19,800
Richard bu sorunun cevabını elindeki tüm parayı reklamı harcayıp gösterişsiz bir yerde uygun fiyatı ürünleri satmakta olduğunu inanmış.

25
00:02:19,800 --> 00:02:25,160
1982 yılında Richard Tornado satışından elde ettiği tüm gelir ile

26
00:02:25,160 --> 00:02:30,200
Best Buy adını verdiği bir tüketici elektronik firmasını kurmak için harcamış.

27
00:02:30,200 --> 00:02:40,200
1982 yılından 1989 yılına kadar Best Buy 40 adet mağazaya ulaşmış ve sahip oldukları bu konsepte konsep bir adını vermişler.

28
00:02:40,200 --> 00:02:46,840
1989 yılında var olan çoğu elektronik firması komisyona dayalı satış yöntemini izliyormuş.

29
00:02:46,840 --> 00:02:50,440
Fakat Best Buy farklı bir metod izlemeye karar vermiş.

30
00:02:50,440 --> 00:02:58,760
Bu komisyon bazı satış yerine müşterilere daha iyi hizmet verebilme odaklı bir yönetim sistemi izlemeye karar vermişler.

31
00:02:58,760 --> 00:03:06,840
Satış yapan kişilerin daha çok ürün satıp komisyon almalarını sağlayan sistemin aslında müşteriye hiçbir yararı olmadığını anlamış.

32
00:03:06,840 --> 00:03:14,120
Best Buy satışı yapan kişilerin müşterilerin neyi talep ettiğini anlamaları üzerine bir yöntem geliştirmişler.

33
00:03:14,120 --> 00:03:17,240
Ve bu yöntemde konsept iki adını vermişler.

34
00:03:17,240 --> 00:03:21,560
1995 yılına kadar her şey Best Buy için harika gitmiş.

35
00:03:21,560 --> 00:03:29,160
Ancak 1995 yılında internetten ürün satışı tüm dünyada resmen bir virüs gibi yayılmaya başlamış.

36
00:03:29,160 --> 00:03:35,320
Amazon ve eBay 1995 yılında milyonlarca ürünü online olarak satışa sunmuşlar.

37
00:03:35,320 --> 00:03:39,000
Ve bu tabi ki marketteki bütün dengeleri bir anda değiştirmiş.

38
00:03:39,000 --> 00:03:47,160
Eskiden bir ürün almaya gittiğinizde sadece fiziksel mağazalara gitmek zorundayken artık bu gereksini ortadan bir anda kalkmış.

39
00:03:47,160 --> 00:03:52,920
O dönemlerde pek çok dükkan internet satışlarından dolayı büyük darbeler almaya başlamışlar.

40
00:03:52,920 --> 00:04:02,360
Best Buy internet satışı yüzünden kapılarını kapatmak zorunda kalabileceğini anlamış ve konsept üçü geliştirmeye karar vermişler.

41
00:04:02,360 --> 00:04:10,520
Konsept üç ile Best Buy süper mağazalarını yaratmaya başlamış ve bu mağazalarda bilgilendirici ekranlar koymuşlar.

42
00:04:10,520 --> 00:04:16,280
Televizyon ve ses sistemlerini müşterilerini test edebilmesi için bazı alanlar yaratmışlar.

43
00:04:16,280 --> 00:04:22,360
Videoyunlarını yine test edebilmek için oyun odaları gibi mekanları tek tek dizayn etmişler.

44
00:04:22,360 --> 00:04:29,880
Böylelikle insanların internet satışında sahip olamadıkları görsel ve fiziksel testlere olanaktanmışlar.

45
00:04:29,880 --> 00:04:39,000
1999 yılına gelindiğinde ise tüketici elektroni resmen bir bomba gibi patlamış ve çok sayıda yeni ürün ve firma oyuna dahil olmuş.

46
00:04:39,000 --> 00:04:43,640
İnsanların yeni teknolojilere olan merakı da tabi ki bu esnada artmış.

47
00:04:43,640 --> 00:04:56,760
Fakat bu ürünlerin işlevselliğini herkesin anlayacağı şekilde en basite indirgeyerek ve ürünleri farklı kategorilere bölüp mağazalarını buna göre dizayn etmeye karar vermiş Best Buy.

48
00:04:56,760 --> 00:05:07,640
Ayrıca her bölümün başında da sadece o alanda uzman olan satış temsincilerini yetiştirmeye başlamışlar ve buna da konsept 4 adını vermişler.

49
00:05:07,640 --> 00:05:16,120
Best Buy kendini sürekli olarak geliştirirken online satış yapan firmalarda durdurak bilmeden tabi ki büyümeye ve gelişmeye devam etmiş.

50
00:05:16,120 --> 00:05:24,920
Amazon şartsız koşulsuz iade kabul ediyor ve müşteri hizmetleri konusunda da oldukça iyi gelişmeler kaydediyormuş bu sıralarda.

51
00:05:24,920 --> 00:05:37,400
2003 yılında Best Buy Geek Squad denilen bir hizmeti müşterilerine sunmaya karar vermiş aylık veya yıllık bir plan ile bu hizmeti satın alan müşteriler garanti sürelerini bu plan dahilinde uzatabiliyor.

52
00:05:37,400 --> 00:05:42,520
Yücesiz teknik servis ve kurulum hizmetinden de faydalına biliyorlermiş.

53
00:05:42,520 --> 00:05:50,840
Best Buy aslında bu piyasaya girmeden yıllar yıllar önce Circuit City bu sektörün liderliğini götürüyormuş.

54
00:05:50,840 --> 00:06:00,440
Best Buy'dan da tam 33 yıl önce, yanlış duymadığınız tam 33 yıl önce 1949'da Circuit City kurulmuş

55
00:06:00,440 --> 00:06:07,080
ve neredeyse tüm Amerika'nın elektronik ürün satışına o dönemlerde Circuit City yapıyormuş.

56
00:06:07,080 --> 00:06:13,080
2000 yılında Circuit City 60.000 çalışanı ulaşmış ve 616 adette mağazajmışlar.

57
00:06:13,080 --> 00:06:19,640
33 yıldır bu işi yapan bir firme ile rekabete girmek pek çok insan için kulağa çılgınca gelebilir.

58
00:06:19,640 --> 00:06:24,600
Fakat Best Buy'in attığı adımlar sürekli olarak tek bir alana odaklanmış.

59
00:06:24,600 --> 00:06:32,200
Yani teknolojinin ilerlediği yönde de kendilerini bu yarışta geriye düşürmeyecek şekilde sürekli olarak evrimleştirmişler.

60
00:06:32,200 --> 00:06:41,800
Öte yandan bu sektörün bir zamanlar lideri olan Circuit City, CarMax ve Divix adıyla başlayan iki yeni girişme yatırım yapmayı seçmiş.

61
00:06:41,800 --> 00:06:47,160
CarMax o dönemlerde kullanılmış araçlarını listelendiği bir web sitesi uygulamasıymış

62
00:06:47,160 --> 00:06:55,880
ve Circuit City bir elektronik mağazası olarak kendi işlerinden tamamen alakasız bir sektöre yatırım yapmayı tercih etmişler.

63
00:06:55,880 --> 00:07:03,400
Divix dediğimiz ise kiraladığınız DVD'leri hafızasına kaydedebilen yeni nesil bir DVD oynatıcıymış.

64
00:07:03,400 --> 00:07:11,000
Circuit City ürün geliştiren bir firma değil hala hazırda geliştirilmiş ürünleri satan bir elektronik mağazasıymış o dönemler.

65
00:07:11,000 --> 00:07:20,520
Peki Best Buy bu yarışın nasıl kazandı? Circuit City neden var olduğunu unutup kendi alanlarının dışındaki işlere yatırım yaparken

66
00:07:20,520 --> 00:07:25,080
Best Buy sürekli olarak şirket içindeki değişkenlere yatırım yapmayı seçmiş.

67
00:07:25,080 --> 00:07:36,040
CarMax belki ikinci ayla araba satışı için harika bir platform o dönemler olabilir de ancak Circuit City'nin yaptığı iş ile CarMax'in hiçbir ilişiği yoktu.

68
00:07:36,040 --> 00:07:44,200
Circuit City DVD'i kiralıyordu ancak Divix Player'ı geliştirmek ile Divix Player satmak aynı şey değildi tabii ki.

69
00:07:44,200 --> 00:07:48,200
Circuit City tüketici elektronini satan bir firmaydı.

70
00:07:48,200 --> 00:07:56,520
Gel gelelim ki kendi alanlarının dışındaki sektörlere para ve zaman harcamaları onları bu yarışta oldukça geriye düşürdü.

71
00:07:56,520 --> 00:08:13,480
Online satışın patlaması ve Best Buy gibi kendini sürekli olarak doğru alanda geliştiren ve büyüten firmaların karşısında Neyazık ki Circuit City daha fazla ayakta kalamayıp 10 Kasım 2008 yılında iflas ettiğini duyurdu.

72
00:08:13,480 --> 00:08:21,800
Aynı işi yapan iki firma fakat aldıkları kararlar birini iflasa götürürken birini kendi alanında lider hale getirdi.

73
00:08:21,800 --> 00:08:33,400
Ben bu araştırmaya okuduktan sonra hayatımda gerçekten beni ileri götürecek şeylere mi odaklandığımı yoksa kendime yarar sağlamayacak şeylere de zaman ayırıp ayırmadığımızı sorguladım.

74
00:08:33,400 --> 00:08:36,760
Hiçbir insan her konuda mükemmel olamaz.

75
00:08:36,760 --> 00:08:42,200
Hepimizin iyi olduğu genellikle sadece bir ya da iki adet temel yeteneğimiz vardır.

76
00:08:42,200 --> 00:08:55,800
Eğer gerçekten iyi olduğunuz bu yeteneği geliştirmek için vakit ve emek harcıyorsunuz rekabet etmeye çalıştığınız ürün veya firma ne olursa olsun uzun vadede bu işin kazanını tabi ki siz olursunuz.

77
00:08:55,800 --> 00:09:05,160
Bu araştırmayı alıntıladığım Jim Collins'in yazmış olduğu Half the Mighty Fall kitabında da bu konunun daha fazla detayları var.

78
00:09:05,160 --> 00:09:10,680
Eğer daha derin bir incelemeye ulaşmak isterseniz de bu kitabın linkini sizler için bıraktım.

79
00:09:10,680 --> 00:09:26,600
Yazarım bu araştırmayla ilgili bahsettiği ve benim en çok hoşuma giden bölüm pek çok insan ve firma ilk başlarda neyin kendisi için çalışacağını bilmediğini sürekli olarak denemeler yaparak ancak bunu keşfedebileceğini söylemesiydi.

80
00:09:26,600 --> 00:09:46,680
Bespay'da pek çok strateji denemiş ve işe yaramayanları böyle bir bıçak gibi kesip hemen atmış ve işe yarayanları geliştirmeye devam etmiş. Denemekte hiçbir zaman bir sakınca yoktur ancak deneyip işe yaramadığını gördüyseniz bunda ısrarcı olmak ve gerçekten sizin için önemli olan şeylere odaklanmak.

81
00:09:46,680 --> 00:09:56,120
Circuit City gibi lider olduğunuz yarışta sürekli olarak rotayı farklı yönleri kırıp yarışı en arkada bitirmenize sebep olabilir.

82
00:09:56,120 --> 00:10:03,800
Bu bölümde Bespay'ın doğuş hikayesini ve nasıl bu işte liderliği elde ettiğini inceledik. Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir.

83
00:10:03,800 --> 00:10:16,920
Bu arada tüm yayının yazılım etnine ve yayında kullandığım kaynaklara açıklamalar bölümündeki link üzerinden ulaşabilirsiniz. En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın hoşça kalın.