Herkese merhabalar yeni bir yayına daha hoş geldiniz.
Bugün çalıştığınız iş yerinde hangi konularda hayır demenin sizin faydanıza olacağını ve bunu tam olarak nasıl en doğru şekilde yapabileceğinizi konuşacağız.
İsterseniz buyurun hemen konunun detaylarına geçelim.
Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız dinlediğiniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında ulaşabilir.
Veya patroen üzerinden bana destek olabilirsiniz.
İş yerinde hayır demek genellikle çok zordur.
Özellikle de kariyerinizin henüz başındaysanız sizden istenilenleri geri çevirmek pek çok kişinin yapmak istemediği bir davranıştır.
Çevrenizdeki insanlarda hayal kırıklığı yaratmak istemediğinizden dolayı belki elinizden geldiği kadar bu istekleri yerine getirmeye çalışıyor olabilirsiniz.
Ancak ne zaman hayır diyeceğinizi öğrenmek iş yerinde öğrenilmesi gereken en temel becerilerden biridir.
Bu sizi yalnızca fazla çalışmaktan ve istismar edilmekten korumakla kalmaz.
Aynı zamanda işiniz için sahip olduğunuz tutku ve güdüğü korumanıza da yardımcı olur.
Hevesli çalışanlar çoğu zaman her şeye evet demek zorunda hissederler.
Bu da onların ilerleyen süreçte bitkin düşmesine yaptıkları işten soğumalarına ve genel performanslarının azalmasına sebep olur.
Her şeye hayır der iseniz de işten kaçacak kişi olarak ilan edilebilir ve çevrenizden olumsuz dönüşler alabilirsiniz.
Bu yüzden hangi durumlarda hayır demeniz gerektiğini anlamak ve kırmızı çizgilerinizi bu alanlarda belirlemek kendi kariyeriniz için oldukça önemli.
İsterseniz gelin hangi durumlarda hayır demeniz gerekli bunlara tek tek göz atalım.
İlk olarak üstleneceğiniz yeni görev işinizi olumsuz etkileyecekse bir göreve hayır demeden önce gerçek sorumluluklarınızı nek bir şekilde anlamınız oldukça önemli.
Çalıştığınız işin ne gibi sorumlulukları içerdiğini o işte çalışmaya başlamadan önce iyi şekilde anlamaya özen göstermelisiniz.
İş tanımınızda olmayan şeyleri biri sizden isterseniz ve siz iş tanımınızı tam olarak bilmiyorsanız tüm bu istekleri evet deyip yüzlerce sorumluluk altında ezilebilirsiniz.
Sizin için zorlayıcı veya alışılmadık olan bir görev belki sizin kariyerinizde olumlu etkiler yapacaktır.
Fakat bu yeni görevinde sizin çalıştığınız alanın sınırlarının içinde olması koşulunda ancak bu gerçekleşebilir.
Diyelim ki bir kişi size çalıştığınız alanın dışında bir sorumluluk almanızı teklif etti.
Bu esnada karşınızdaki kişiyi incitmeden en doğru şekilde nasıl hayır diyebilirsiniz.
Bunun cevabı aslında oldukça basit, direkt olarak hayır cevabını bu kişiye söylemek.
Yani belki zamanım olursa bakarım belki üzerinde çalışabilirim gibi cevaplar karşı tarafta evet olarak algılanır.
O işi daha sonra vakit bulamayıp yapamaz iseniz size görevi veren kişi bundan sizi sorumlu tutar.
Bu yüzden böyle bir senaryo ile karşılaşmamak için direkt olarak bunu yapamayacağınızı söyleyin.
Bu esnada tabii ki kabaholmanıza da gerek yok.
İş yükünüz ve öncelikleriniz konusunda dürüst olmanız ve kendinizi kaldıramayacağınızdan fazla sorumluluktan korumak sizin profesyonel sağlığınız için aslında çok önemli.
Bu yanıt gelecekte önünüze çıkacak olan şuna da bir bakıver tarzı sorumlulukların önünü tamamen kesecektir.
İkinci senaryomuz ise bitiş tarihinin gerçek dışı olması size bir bitiş tarihi verildiğinde görümün kapsamını ve kullanabileceğiniz kaynakları anlamak için biraz zaman ayırın.
Görevi daha küçük parçalara bölüm ve her bölüm için gereken süreyi tahmin edin, tüm bunlar tamamlandıktan sonra teslim tarihinin gerçekçi olmadığını inanıyorsanız bu sorunu paylaşmanın zamanı gelmiş demektir.
Endişenizi destekleyecek olan bir takım veriler ile bu konuyu gündeme getirmek ve yeni bir bitiş tarihi belirlemek sizin de gereksiz yere stres yaşamınızın önüne geçecektir.
Ayrıca bu sayede bitiş tarihi gelip elinizdeki iş tamamlanmadığında kendinizi çok daha zor bir durumda bulabilirsiniz.
Bu tür endişeleri de son dakikaye kadar bekletmek size psikolojik olarak daha fazla zorlayacak ve her geçen gün bu konuyu açmak daha da zor bir hale gelecektir.
Bitiş tarihleri, çalışanları en fazla strese sokan kavramlardan bir tanesidir ve çoğunlukla burada yaşanan sorun çalışanların yöneticilerden ve diğer iş arkadaşlarından çekinip bu sorunu söylerlerse işten kaçan tembel veya sürekli sorun çıkaran kişi olarak ilan edilme korkularından dolayı bunu saklamalarından kaynaklanır.
Ancak daha gerçekçi bir bitiş tarihi öner bilir ve bunu destekleyici bir takım verilerle bunu gündeme getirirseniz bu sizin bu işi önemsediğinizi ve tehlikeleri önceden size bildiğinizi gösterir.
Kariyerinizin ilerleyen zamanlarında bu tür geri dönüşler vermeniz sizi daha iyi pozisyonlara taşıyabilir.
Üçüncü hayır denilmesi gereken senaryomuz ise izinde olma durumunuz. Pek çok kişi izine çıkacağı zamanı müşterilerle ve ekip arkadaşlarıyla paylaşmayı ya unutur ya da tercih etmez.
Çünkü herkes çok yoğun bir tempoyla çalışırken sizin izine çıkacağınız haberini diğer insanlarla paylaşmak belki de isteyeceğiniz en son şeylerden bir tanesi olabilir.
Fakat bunu yapmaktan çekinirseniz tatildeyken iş yerindeki sorumluluklarla uğraşmak zorunda kalabilirsiniz.
İzine çıkacağınız süreyi paylaşmanıza rağmen hala size ulaşmaya çalışan ve sizden bir takım isteklerde bulunanlar olursa da bu kişilere hayır diyebilmeyi bilmek gerekiyor.
Herkesin tatile çıkmaya ve biraz da olsa çalıştı ortamdan uzaklaşmaya hakkı var ve bu sürede karşınızdaki kişi kim olursa olsun rahatsız edilmek asla kabul edilemez bir davranış ve bence her kişinin de bu sınırlara saygısı olması oldukça önemli.
Eğer ki bu tür durumlara çok sık maruz kalıyorsanız da bu konuyu gündeme getirmeli ve bazı sınırlar çizmelisiniz.
Bu adımı atmak yine tabii ki çoğu kişini yapmak istemediği bir şeydir fakat bunu yapmaz iseniz kişisel zamanlarınıza kimse saygı duymayacaktır.
Bunun olmasındansa izindeyken çalışamayacağınızı net bir şekilde hiç lafı dolandırmadan söylemek hem yanlış anlaşılmaları ortadan kaldırır hem de son dakika taleplerinin önüne geçilmesini sağlar.
Hayır denilmesi gereken bir diğer senaryo ise biri sizden faydalanmaya çalışıyorsa hayır demeyi bilmeniz gerekiyor.
İş yerlerinde bazen de karşısındaki kişinin hayır diyemeyeceğini bilen insanlar bundan faydalanmaya çalışırlar.
Sizin sorumluluğunuzda olmayan işleri sizin üstünüze yıkmaya çalışanlar her zaman var olacaktır.
Bunun önüne geçmek için de yine lafı hiç dolandırmadan bunu direkt olarak yapamayacağınızı belirtmek ve sizin sorumluluğunuzda olmadığını paylaşmak sizin için atılacak en iyi adımdır.
İlk başta belki bunu söylemek size zor gelebilir veya çekinebilirsiniz fakat 20 saniyelik bir baskının altına giremeyip bunu direkt olarak söyleyemez iseniz bu tarz kişiler sürekli olarak size ekstra işler getirir
ve sizden sürekli olarak faydalanmaya çalışırlar.
İş yükünüz ve öncelikleriniz konusunda net olabilirsiniz kendinizi ekstra sorumluluklardan kurtarabilirsiniz.
Öte yandan bunu hayır diyememek iş yükünüzü arttıracağı için anı sorumluluğunuzu yerine getirmekte zorlanır ve genel iş performansınızda düşüşler yaşarsınız.
Sizler ne kadar çevrenizdeki her insana yardım etmeye çalışmak için çabalasanız da ve niyetiniz tamamen iyi de olsa çok fazla bölünmek zorunda kalacağınızdan dolayı her işi yarım yapmaya başlar ve hiçbirinde büyük bir başarı göstermez hale gelirsiniz.
Ve son senaryomuz ise bilmediğiniz veya güvende hissetmediğiniz işler sizden istenildiğinde bunlara hayır demeyi bilmelisiniz. Ben yaklaşık 10 yıl kadar elektrik mühendisi olarak farklı firmalar bünyesinde şantiyelerde çalıştım.
Sonrasında gördüğüm iş kazalarının en temel sebebi bir işi daha önce hiç yapmamış bir kişinin o işi ilk defa yapmaya çalışmasından kaynaklanıyordu. Bir görevin sizin için önemli olup olmadığından emin değilseniz bunu kesinlikle ve kesinlikle meslektaşlarınızla veya yöneticilerinizle konuşmadan yapmayın.
Yarsızlık duyduğunuzu ve bu işi daha önce hiç tek başınıza yapmadığınızı bildirin ağzınızdan çıkacak sadece birkaç adet kelime belki de hayatınızın tüm geri kalınını etkileyecek bir iş kazasını bu sayede önleyebilir.
Benim işten anlamadığımı düşünmesinler yaklaşımı yüzünden çoğu kişi hayır diyemiyor ve bu iş çok ağır kazalar ile sonuçlanabiliyor. Sadece şantiyel gibi tehlikeli alanlarda çalışmasanız dahi daha önce bilmediğiniz bir konuda hiç yardım ve görüş almadan o işi denemek sizi belki fiziksel yaralamasa dahi kariyeriniz anlamında sizi zarar verebilir.
Eğer bu tür sorunları dile getirmekyi başarabilirsiniz bu sizin sorunları direkt olarak paylaşabildiğinizi gösterir. Pek çok kişi problemleri paylaşmanın kendisi için olumsuz bir ön görüyü getireceğini düşünse de aslında bu tam tersi şekilde işler eğer kendinizi ifade etmekte ve düşüncelerinizi açıkça belirtmekte zorluk yaşıyorsanız da bu asla sizde bir sorun olduğunu göstermez.
Dişe kapanık karakterler genellikle zayıf karakterler olarak algılansa da aslında bu kişiler dışa dönük kişilere göre daha farklı yeteneklere sahiptir. Bu konuyu çok derinden ele almış kitaplardan biri olan The Quiet yani sessiz kitabında eğer bu konu hakkında daha fazla bilgi edinmek isterseniz okumanızı tavsiye ederim.
Konuyu toparlayacak olursak yaptığınız işte daha iyi bir konuma gelmek ve size ait olmayan sorumlulukların altında bu olmak istemiyorsanız hiç çekinmeden hayır diyebilme yeteneğine sahip olmanız gerekiyor.
Bunu yapamadığınız sürece her ne kadar çabalarsanız ve her ne kadar tüm çevrenizdeki kişilerin sorunlarını elinizden geldiğince çözmeye de çalışsanız bu işin sonunda en büyük darbeyi gören her zaman siz olursunuz.
Bu bölümde iş yerlerinde nelere hayır denilmesi gerektiğini ve bunun ne gibi durumlara yol açtığını inceledik.
Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir.
Bu arada tüm yayının yazılım etmine ve yayında kullandığım kaynaklara açıklamalar bölümdeki link üzerinden ulaşabilirsiniz.
En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın hoşça kalın.